STAM 6: uw leverancier moet klaar zijn, maar testen doet u zelf

Het DSO is een stelsel van standaarden, en standaarden krijgen nieuwe versies. Dat is gezond: STOP 1.4 en IMOW 3.1 hebben consolidatiescenario’s mogelijk gemaakt die er eerder niet waren, en de waardelijsten worden meerdere keren per jaar bijgewerkt. De keerzijde is dat de overstap naar een nieuwe versie ergens moet gebeuren — en dat die bij bevoegde gezagen zelden op een agenda staat waar iemand naar kijkt.

Eén koppelvlak verdient daarbij voorrang: STAM.

Waarom juist dit koppelvlak

STAM is de standaard waarmee verzoeken — vergunningaanvragen en meldingen — vanuit het Omgevingsloket bij uw eigen systemen terechtkomen. Het is het koppelvlak waar u het snelst last van heeft als het niet werkt, want dan komt de aanvraag van een inwoner niet binnen. En dat merkt u niet aan een foutmelding, maar aan een telefoontje van iemand die vraagt waarom hij niets hoort.

Versie 6 van STAM is sinds medio 2025 beschikbaar. De stelselafspraak is dat het DSO minimaal de meest recente versie ondersteunt, en de voorgaande versie daarna nog een beperkte periode. Leveranciers van VTH-applicaties en zaaksystemen moeten op dit koppelvlak dus klaar zijn voor STAM 6.

Wachten op de einddatum is geen strategie

Rond het uitfaseren van oudere versies is het beeld wisselend. Eerder is het uitfaseren van STAM 4 al eens uitgesteld, en einddatums voor oudere versies schuiven in de praktijk vaker op dan ze worden vervroegd. Dat maakt het verleidelijk om te wachten tot er echt haast is.

Dat is een misrekening, om een reden die weinig met de datum te maken heeft: de migratie kost u niet de dag dat de leverancier zijn update uitrolt, maar de weken daarna, wanneer uw eigen mensen moeten vaststellen dat de aanvraag nog steeds compleet en bruikbaar in het zaaksysteem landt. Die weken kunt u nu inplannen of straks in het weekend doen.

Drie vragen om deze maand te stellen

Stel uw leverancier drie concrete vragen, en leg de antwoorden vast. Welke versie van STAM draait onze productieomgeving vandaag? Op welke datum staat de overstap naar STAM 6 gepland, en is die datum bevestigd of indicatief? En: wat verandert er in het bericht dat wij binnenkrijgen?

Die derde vraag is de belangrijkste, en het is de vraag die het vaakst wordt overgeslagen. Een nieuwe versie van een koppelvlak is zelden alleen een technische verandering. Als gegevens anders gestructureerd binnenkomen, kan een behandelaar merken dat een veld leeg blijft of dat een bijlage ergens anders terechtkomt — terwijl de koppeling zelf gewoon “werkt”.

Wat een fatsoenlijke ketentest is

Vertrouw daarom niet op release-notes en een groen vinkje. Dien in de oefenomgeving een echt verzoek in, met bijlagen en met een situatie die op uw praktijk lijkt, en volg het van het Omgevingsloket tot in het dossier van de behandelaar. Kijk of de gegevens die uw mensen nodig hebben op dezelfde plek staan als voorheen, en laat een behandelaar er daadwerkelijk een half uur mee werken in plaats van alleen naar het scherm te kijken.

Neem daarbij ook de samenwerkfunctionaliteit mee. Ook daar zijn dit jaar meerdere releases geweest die het delen van verzoeken en de notificaties raken. “We hebben het vorig jaar aangesloten” is inmiddels geen geldige stand van zaken meer.

Beleg tot slot het bijhouden van de release-informatie van het DSO bij een persoon en niet bij een postbus. Vrijwel alles wordt ruim van tevoren aangekondigd. Dat het toch verrast, komt bijna altijd doordat niemand het leest.